Yabancı sözcüklere Türkçe karşılıklar

Türk Dil Kurumu'nun 'lokanta'ya 'modern otlangaç'; 'İstiklal Marşı'na 'ulusal düttürü'; 'hostes'e 'gök konuksal avrat'; 'otobüs'e 'çok oturgaçlı götürgeç' karşılıklarını önerdiği efsanesi sürekli döner durur ancak hiçbiri doğru değildir. TDK, 'hostes' için Türkçe bir karşılık önermiştir ancak bu kesinlikle 'gök konuksal avrat' olmamıştır.  Elimde TDK'nın 1978 yılında yayımlanmış Özleştirme Kılavuzu var. TDK Sözlük Kolu'nun Batı Kaynaklı … Yabancı sözcüklere Türkçe karşılıklar yazısını okumaya devam et

Dersimiz Yazım Kılavuzu

Geçenlerde bir grup insanın kendi reklamını yapmanın peşinde nasıl koştuklarına hayretler içerisinde şahit olmuştum. Oysa Ömer Seyfettin, Genç Kalemler dergisinde 'Yeni Lisan' adıyla çığır açacak başmakalesinin sonuna kendi imzası yerine soru işareti (?) koyar; çünkü Türkçe için giriştikleri davanın bir şahsın eseri olarak görünmesini istememektedir. Ömer Seyfettin'in bu duyarlılığını bize hatırlatan Feyza Hepçilingirler. Yıldızların Suya … Dersimiz Yazım Kılavuzu yazısını okumaya devam et

Bana Doğru Düzgün Türkçe ile Gelin!

Takip ettiğim bir blog yazarı arkadaşlardan biri, bir 'röportaj' yaptığını yazmış, başlığını da buna göre atmış ama aslında yaptığı şey tam anlamıyla 'söyleşi' örneğiydi. Arkadaşı, söz konusu yazının röportaj değil söyleşi olduğu konusunda uyardığımda -aslında çok da şaşırmamam gereken- tuhaf bir savunmayla karşılaştım: "Haklısın ama insanların anlamak istediği gibi söyledim. O şekilde aratılıyor Google'da diye." … Bana Doğru Düzgün Türkçe ile Gelin! yazısını okumaya devam et

Gülgûn Feyman: Sözcükler En Büyük Silahınız Olsun!

Daha dün gibi ilk kez İstanbul TÜYAP Kitap Fuarı’na gitmiştim. Zaman hızla geçiyor ve bugün kapılarını açan 32. İstanbul TÜYAP Kitap Fuarı’ndaydım. Geçen yıl kitap fuarına gitmeye çalışırken metrobüslerin ne kadar dolu olduğunu, fuar alanında da insan katılımından çok zor dolaştığımı hatırlıyorum. Fuara girişin ücretli olup olmaması tartışılabilir ama eskiden beri ‘kitap fuarları’nın ‘kitap’ fuarı … Gülgûn Feyman: Sözcükler En Büyük Silahınız Olsun! yazısını okumaya devam et

Türkolog

Düzgün konuşmak ayrı bir olay, dili doğru kullanmaksa apayrı. Ve dilimizi doğru kullanmak için ille de dilci olmaya gerek yok.  Türkçe'yi kurallarına uygun yazabilmenin yolu Türkçe öğretmenliğinde veya Türk Dili ve Edebiyatı bölümlerinde okumaktan geçmiyor. Belli bir eğitim seviyesine ulaşmış herkesin dilini en doğru şekilde kullanması -aslında- bir sorumluluk, bir gereklilik. Maalesef ki edebiyat bölümü … Türkolog yazısını okumaya devam et

Hem Meymenetsiz Hem Fodul Hem de Rüsva

[important color=red title="e-vren sözlüğü (3)"]Meymenetsiz: Ben bu kelimeyi uzun bir süre "meymeletsiz" diye söylerdim. "Uğursuz, suratsız, huysuz" anlamlarına gelen sözcük Arapça'da "bereket, mutluluk, uğurluluk" anlamına gelen "meymenet"e Türkçe yokluk eki -siz getirilerek sıfatlaştırılmış. Fodul: "Hem kel hem fodul" deyiminden tanıdığımız bu kelime de Arapça bir sıfat olan "fudül"ün "üstünlük taslayan, kibirlenen" anlamıyla Türkçe'deki yerini almış … Hem Meymenetsiz Hem Fodul Hem de Rüsva yazısını okumaya devam et

Abesle İştigal Etmek

[important color=red title="e-vren sözlüğü (2)"]Abesle iştigal etmek: Bu deyimdeki "abes"in kelime anlamı gereksiz, lüzumsuz'dur ve Arapça'dır. İştigal de uğraşma, meşgul anlamına gelen Arapça bir sözcüktür. Böylece bu deyim, "yararsız uğraşlarla vakit öldürmek" anlamına gelmektedir. Naçiz: Atatürk'ün "Benim naçiz vücudum elbet birgün toprak olacaktır" sözünden hatırladığımız bu sözcük "değersiz, önemsiz" anlamına gelmektedir ve Farsça bir kelimedir. … Abesle İştigal Etmek yazısını okumaya devam et