Prozac, Bir Mutluluk Masalı{mı?}

İntihara eğilim, döküntü ve alerjik reaksiyonlar, nöbet geçirme, karaciğer ve böbreği olumsuz etkileme riski, kilo kaybı, ağız kuruluğu, terleme-üşüme, aşırı duyarlılık, titreme, ışığa duyarlık, bulantı, kusma, tat duyusunda bozulma, uyku bozuklukları, anormal rüyalar, baş dönmesi, halsizlik, sinirlilik, psikomotor rahatsızlık, konsantrasyon güçlüğü, düşünce sürecinde bozulma, idrara çıkma sıklığında artış, cinsel fonksiyon bozukluğu, bulanık görme, baş ağrısı…

Bütün bunlar Amerika’yı neredeyse bir Prozac Toplumu‘na çeviren, adına bir kitap yazılıp, bir de sinema filmi çekilen “dünyanın en az yan etkili ama en etkili” antidepresan ilacı Prozac’ın (Prozac nedir?) prospektüsünde yazan yan etkiler.




Prozac için ilaç sektörünün 2 efsane ismi Aspirin ve Viyagra’nın yanında üçüncü efsane ilaç demek sanırım yanlış olmaz. İçildiği an sizi “her şeye rağmen” mutlu ettiği, içen kişiye “ağlamayı, üzülmeyi” unutturduğu ve kullanıcısını kahkahalara boğduğu iddia edilen bu mutluluk hapına herhangi bir eczaneden reçetesiz ve az bir ücretle sahip olmak son derece kolay. Peki sınırsız mutluluğa ulaşmak bu kadar kolay mı?

Prospektüsünde faydalarından çok yan etkilerinin yer aldığı Prozac’ı kullananlardan birisi de A.H. 29 yaşındaki A.H., lisans eğitimini bitirdikten sonra İngiltere’de master yapmış. Eğitimlerini tamamlayıp bütün donanımlara sahip olduğu bir anda kendisini askerde bulmuş. Askerlik, iş, eş karmaşasının ortasında Prozac kullanan bir arkadaşının tavsiyesiyle bu ilaçla tanışmış.

A.H. (29): Prozac hakkında hiçbir fikrim de bilgim de yoktu. Tamamen onu kullanan insanların anlattıklarından etkilendim. Prozac’ı kullanmaya başladığım ilk günler sürekli geçmişte yaşadığım mutlu anları hatırlıyordum. Tamamen o anı yaşıyordum ve o esnada kendi kendime gülümsüyordum. Bu etki ilk 1 ay sürdü. Her sabah uyandığımda kendimi çok kötü hissediyordum ve ilacı kullanınca bu duygulardan kurtuldum. Sorunlara karşı umursamaz biri oldum. Bazen “neden bu ilacı kullanıyorum, yoksa deli miyim?” diye kendime sorduğum oluyordu. İlacın üzerinde antidepresan yazması da moralimi bozuyordu. İşte bu bana deliliği düşündürtüyordu. Bence Prozac, insanı mutlu etmiyor; sadece ayrıntıları düşünmemi, bunları kafaya takmamı engelliyor. İlacı aldığım ilk gün “salak gibi” oldum. Beynim boş bir çuval gibiydi. Kendini bilen bir insan Prozac’a ihtiyacı olduğunu düşününce morali bozluyor. Çünkü çaresiz olduğunu düşünüyor. Üzüleceklerini bildiğim için aileme Prozac kullandığımı söylemedim. 28 yıl antidepresan kullanmamışken, bu vakitten sonra buna muhtaç olduğumu düşünmek canımı sıkıyordu. Buna rağmen Prozac’ı hiç kullanmamış olmayı istemezdim. Milyonlarca insan kullanıyor bu ilacı ve onun hakkında bilgi sahibi olmak beni mutlu ediyor. Etkileri bakımından Prozac’tan memnun kaldım ancak tekrar kullanmamayı düşünüyorum çünkü kendimi aciz hissetmeme sebep oluyor. Kendini ve varoluş sebebini bilmeyen, boşluktaki insanlar için Prozac bir kurtuluş olabilir. Ama kendini bilen insan için Prozac bir oyalama, sorunları erteleme. Aile, dini inançlar var; bunlar beni sorunlarımdan kurtarabilir. Prozac kullanarak, aslında Prozac’a ihtiyacımın olmadığını gördüm.




A.H. Prozac tecrübesini çok güzel bir şekilde ifade ediyor. Konuşması bir bütün halinde değerlendirildiğinde kendi içinde çelişkiler yaşadığı ortada. Prozac’tan memnun kalıyor ama onu bir daha kullanmayı düşünmüyor. Bu memnuniyeti, Prozac’ın “gerçeği” görmesine yardımcı olmasına bağlanabilir. Çünkü A.H. Prozac’ın yerine ailesini ve inançlarını da koyabileceğini görmüş.

 

 

[Not: Bu yazı yayımlandıktan tam 8 yıl sonra YouTube kanalımda Prozac nedir ve Prozac yan etkileri nelerdir? sorularının yer aldığı yukarıdaki kısa videoyu paylaştım.

G.K. işletme mezunu, 25 yaşında. Ankara’da devlet memuru olarak çalışıyor. Prozac’la 24 yaşında tanışmış. Kendisiyle yaptığım görüşmede G.K.’nın Prozac’a bakış açısının H.K’dan çok da farklı olmadığını gördüm:

Prozac’la tanışman nasıl oldu? Arkadaş tavsiyesi mi, doktor reçetesi mi?
Hayatımda bir şeylerin normal gitmediğine inanıyordum ama sebebini de bir türlü bulamıyordum. Artık eskisi gibi gülmüyor, yaşamak için bir heyecan göremiyordum. Bu, iş hayatımı, ailemle olan ilişkilerimi, kısacası hayatımın tümünü etkilemişti. Bir çıkış yolu arıyordum. Birgün internette depresyonla ilgili bir yazı okudum ve depresyonda olduğuma karar verdim. Başvurduğum psikiyatrın önerisiyle Prozac kullanmaya başladım.

Prozacın prospektüsünde yararından çok zararları sıralanmış. Kullanmadan önce mutlaka onları okumuşsundur. Sende bir endişeye sebep oldu mu bunlar?
Hayır olmadı çünkü depresyonun verdiği rahatsızlık ilacın verdiğin rahatsızlığın yanında devede kulak kalırdı. Prozac, normal hayatta sorun yapman gereken konuları sorun yaptırtmayan bir ilaç.

Peki karşılaştığın yan etkiler?
İlacı kullandığım ilk hafta çok ilginç rüyalar görüyordum. Normal rüyalardan daha canlı rüyalardı bunlar. Prozac, seratonini (mutluluk hormonunu) arttıran bir ilaç. Sabah gülerek uyanıyordum bazen. Cinsel istekte azalma ve ishal gibi sorunlar yaşadım. 3 ay önce ilacı bıraktığımda bu etkiler de kayboldu.

“Prozac’lı hayatın” ilk günleri nasıldı?
İlk günler şaşkın gibiydim. Başka bir insan olduğumu, kabuğumdan sıyrıldığımı düşündüm. Daha önce insanların yüzüne söylemeye çekindiğim şeyleri rahatça söyleyebiliyordum. İnsanlardan çekinip yapmadığım davranışları yapabilmeye başladım.




Sen Prozac’ın, onu kullananı mutlu ettiğine inanıyorsun anladığım kadarıyla. Yanılıyor muyum?
Doğru düşünüyorsun, zaten bunun için yapılmış. Başarmışlar da. Ama boş bir mutluluk veriyor. Bir şeylerin yine de eksik olduğuna inanıyorsun. Bu da manevi boşluk olsa gerek.

Ailen, yakın çevren biliyor muydu Prozac kullandığını?
Sadece birkaç kişi biliyordu. Annem, babam ve nişanlıma söyleyememiştim.

Onlardan saklamanın sebebi bir antidepresan kullanıyor olmaktan duyduğun rahatsızlık mı?
Kesinlikle. Güçsüz görünüp antidepresandan umut bekleyen biri olarak görünmek hoşuma gitmemişti. Çok sevdiğim bu üç kişinin gözünde de böyle algılanmak istemedim. Fakat diğer insanlara söylememin bir sakıncası yoktu benim için. Bunu bir sır gibi saklamadım.

Prozac, seni o sorunlardan kurtardı mı şu an?
Nişanlımla çok sorunlar yaşamıştık. Benim ruhsal durumum ilişkimizi etkiliyordu. İlacı kullandıktan sonra tartışmalar bitti. Hayata daha olumlu bakmaya başladım.

Yine ihtiyacın olsa yine kullanır mısın?
Aynı sorunları tekrar yaşarsam Prozac’ı yeniden kullanmayı düşünebilirim.

G.K. da A.H gibi insanların antidepresan ilaçalara gerek duymadan mutlu olmayı başarmaya çalışmalarından yana. Ama depresyonda olanların mutlaka antidepresan ilaçlar kullanması gerektiği gerçeğinin de farkında. Prozac, popülaritesiyle her şeyin hazırına sahip olmaya alışmış modern dünyanın insanları gözünde “kolay yoldan mutluluğa ulaştıran ilaç” imajında. Gerçekten depresyona girip doktor reçetesiyle Prozac kullanıp iyileşenler de var, sınavdan düşük not alıp buna dahi üzülmemek için kullananlar da. Ama şu bir gerçek ki Prozac, bastırdığı hüzün duygularını HUZUR’a çeviremiyor. İşte insanoğlu, mutluluğu bulduğunu zannettiği ilaçlarla gerçek huzur’a erişemiyor.

Bir önceki Başardık! 2 Akülü Araç Bağışlıyoruz başlıklı yazımda akülü araç kampanyası, gönüllülük ve kalemhane hakkında bilgiler bulabilirsiniz.

Prozac, Bir Mutluluk Masalı{mı?}” için 117 yorum

  1. Bir buçuk yıldır süren ve kendi çabalarmla aşmaya çalıştığım fakat günden güne daha da gömüldüğüm depresyondan kurtulmak için, nihayet bir Dr’a görünmeye karar verdim…
    Hayatımda herşey kötü gidiyordu.
    Uyku bozuklukları,günün her saati ansızın ağlama nöbetleri,uykuda ve gün içinde diş sıkma,kulaklarda ağrı-uğultu-yanma,obsessif davranışlar,beyin oyunları,mide ağrıları,saplantılı düşünceler ve ölüm düşüncesi…,
    rahatsızlıklarım arasındaydı.
    Hayatımda yegane iyi giden şey olan ilişkimi bile bitirmeye kalkışmıştım. Kuşku ve kuruntular “sürekli” benimleydi.
    En keyifli anlar bile,bir anda kabusa dönüşebiliyordu….
    Dr’um hemen ilaç destekli bir tedaviye başlamam gerektiğini söyledi.
    Bu konuda çekincelerim vardı. Yan etkiler ve herşeyin daha kötü bir hal alması gibi.
    Prozac adını duyunca biraz korktum. Ama dr’um piyasada olan binlerce antidepresan örnekleri arasından (benim durumumu da göz önüne alarak)en uygun ve güvenilirin bu olduğunu söyledi. Amerika’nın %80’i bu ilacı kullanıyormuş.
    20mg lık doz ile başladım.
    Etkisini çok geçmeden hissetmeye başladım. 2-2,5 hafta sonra rahatsızlık duymaya başladım. Çünkü gün içerisinde önleyemediğim bir esneme hissi duyuyordum. Sürekli gırtlak kaslarım esnemek istiyordu ama uyuma arzusu değildi hissettiğim.
    Cinsel olarak istek azalması ve anorgazm yaşamaya başladım ve bu da sağlıklı ilişkisi olanlar için negatif etki yaratabiliyor.
    Fakat tüm bunların yanında,ilk kutu bitip de kontrolüme gittiğimde Dr’um da beni daha iyi bulmuştu ve ben de kendimi çok daha iyi hissediyordum.
    Esneme etkisi geçmişti ve cinsel yan etkiler de azalmaya başlamıştı. Dr’um yan etkilerin tamamen geçeceğini kaydetti.
    Reflekslerim yerine gelmişti ve beni çileden çıkaran şeylere karşı toleranslı olmaya başlamıştım.
    Ama bunlar körü körüne olmadı. Gözümde pembe gözlükler yoktu,sadece bardağın dolu yanını görüyordum. Bunlar olurken de,eski halimle aramdaki farkın idrakındaydım ve aslında pozitif yanda olmanın tamamen “seçim” ile ilişkisi olduğunu gördüm.
    Şu an daha 1 aydır kullanıyorum. Evet daha neşeliyim,ağlamıyorum,umutluyum kendimden ve gelecekten ve neşeliyim…
    Dr’um 3 aylık bir kullanım öneriyor ve ilacı kesinlikle kendi başıma bırakmamamı ve suistimal etmememi söylüyor. Haklı da… Kesinlikle dr kontrolünde başlanmalı ve bırakılmalı.
    Tek endişem,bıraktıktan sonra o dipsiz,karanlık günlere geri dönmek! O nedenle kendimi sık sık “farkındalığım” ile test ediyor ve kandırmamaya çalışıyorum.
    Ailem,yakın arkadaşlarım ve eşim ile paylaştım bu konuyu. Paylaşmak ve o insanların manevi desteğini hissetmek çok ama çok önemli. Yoksa herşey bir yalan üzerine kurulmuş oluyor.
    Ben de çok güçlü olduğumu ve herşeyle başa çıkabileceğimi düşünürdüm. Diğer herşey “acizlik” gelirdi.
    Fakat herşey insan için ve hiçbir hastalık “ruhun hasta olması” gibi değil. Çünkü ruhunuz hastalanınca,fiziksel bedeniniz de bundan ziyadesi ile etkileniyor.
    Birçok kötü tecrübe de okudum bu ilaç ile ilgili. Sadece bunların bana olmayacağını ve tekrar kullanmak zorunda olmamayı umuyorum ve Dr’uma güveniyorum.
    Herkese huzurlu ve sağlıklı günler dilerim. * * * :-)

  2. ben 1.5 yıldır kullanıyorum nefret ettiklerime böylece katlanıyorum cok iyi

  3. ilacın etkisinden çok yan etkilerini sıralamışsınız bir psikolojimi düzelteyim derken bütün vücudumu çürüttünüz. madem bu kadar yan etkisi olan bir ilaç neden hala piyasa da ve doktorlar önerebiliyor biz hemster mıyız?

  4. arkadaşlar bende 4 yıldır kullanıyorum. ara verdigim dönemler oldu, lakin eski mutsuz, tahammül gücü olmayan sürekli ağlama nöbetleri, çatık kaş hallerime geri dönüyordum. Bu tür ilaçlar kullanmaya başladıktan 20 gün sonra etkisini göstermeye başlıyor, bıraktıgında ise yine 20 gün etkisi devam ediyor sonra eski haline dönüyorsun. Kafanda 40 tilki dolanıyor ve hiçbirinin kuyrugu birbirine değmiyor. 38 yaşındayım ve unutkanlıklar başladı aynı zamanda eski halime yeri döndüm, prozac’ın verdigi etkiyi hiçbir şey vermiyor. fakat tekrar başlarsam ne zamana kadar daha kullanacagım bu ilacı bilmiyorum.

  5. 3 sene aralıklarla kullandım çok iyi geldi ama bırakınca tekrar aynı ruh haline dönüyo insan. başla bırak başla bırak mahvetti beni bu ilaç.ve artık yeterli olmayınca doktorum seroxat yazdı aynı şekilde oda geçici bir ferahlık ve huzur verdi ama bırakmamak şartıyla.bağımlılık yapmaz diyorlar ama bir başlayınca bırakmak mümkün değil bu depresanları.kaç kere bırakmaya çalıştığımı ben bile hatırlıyamıyorum her seferinde tamam artık ihtiyacım yok buna deyip bırakmaya çalışmak sadece mide bulantısı ve eskisindende depresif bir hal bırakıyo insanda.keşke prozacla devam etseydim diyorum şimdi.seroxadtan sonra prozak hiç işe yaramıyor.prozak yeterli bence ruhun ağrı kesicisi olarak hatta gün aşırı içsen bile

  6. Çok acil değilse kimseye bu ilacı tavsiye etmem. onun yerine arkadaşlarınızla buluşun, spor yapın, komik videolar izleyin, yazılar yazın, hobilerinize vakit ayırın. Bendeki olumsuz etkileri olumlu etkilerinden daha fazla. gün boyu bir esneme ve uyku hali oluyor, prozac kullanmaya başlamadan daha enerjiktim ve mutluydum. bu ilaç iddia edilenin aksine beni mutlu etmedi. aksine daha gergin ve sinirliyim. en kısa zamanda bu illetten kurtulmak istiyorum. hayat güzel. yaşamak çok güzel. ben de bu güzel günleri uyuşuk geçirmek
    istemiyorum. bana madem mutluydun niye kullanmaya başladın diye soracak olursanız cavabım şudur : yakın arkadaşımla yaşadığım iletişim kopukluğu beni çok üzmüştü. psikiatristime danışmaya gittiğimde o önerdi. yine onun kontrolünde bu ilacı terk etmek istiyorum artık. cinsel hayatım yok ama olmayan cinsel hayatımında içine etti. bunu da bu konuda araştırma yapanlara yardımcı olması için yazıyorum.

  7. 6 ay kullandım.ilk başladığımda başdönmesi ve beyinde sarsıntılar oluştu. içmediğimde baş dönmesi oluyordu. tahammül edemediğim kişilere tahamül etmeye başladım. herşey olumlu bakmaya başladım. birde cesaret veriyor bence. şimdi bıraktım. baş dönmeleri geçti ama eski kullanmadan önceki halime döndüm. yani geçici mutlulukmuş.işe yaradı tabi.sorunları ileç bitirecek diye başlamamak lazım.
    herkese geçmişler olsun inşallah.

  8. zehra zehra gökgül hanım yorumunuzu okudum ve paylaşmak istedim çok kötü birzamanda bırakmışsınız eylül ve ekim kasım ayları insan psikolojisinin darmaduman olabilceği bir dönem miş öyle diyorlar ve gerçektente öyle havanın basık olması vs.durumlar etkiliyor.bence doktorunuzla konuşarak tekrar başlayın .umarım yorumuma tepki vermezsiniz.

  9. merhaba bende bir seneye yakındır prozac kullanıyorum psikiyatri doktoru tarafından.prozac kullandıktan sonra kedimdeki değişiklikleri iyi yönde fark ettim.

  10. yaklaşık bir yıldır kullanıyorum sebepsiz öfke ve sinirlilik hallerim azaldı en çokta çocuklarım için kullandım doktorum vermişti memnun kaldım ve devam ettim şu sıra ara verdim başlamakta kararsızım ama sinirlilik hallerim tekrar başladı

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir